چگونه اضطراب کودک را در روزهای آغاز مدرسه کاهش دهیم

وابستگی زیاد کودک به والدین، به ویژه در سال های ابتدایی زندگی، می تواند باعث شود دانش آموز هنگام جدایی از والدین و رفتن به مدرسه احساس ترس و اضطراب کند. ترس از مدرسه در دانش آموزان، به ویژه کودکان پیش دبستانی و سال های نخست ابتدایی، مسئله ای نسبتاً رایج است و ممکن است به شکل گریه، بی قراری یا امتناع از رفتن به مدرسه بروز کند. در بسیاری از موارد، کودک خارج از محیط مدرسه می تواند دوری از والدین را تحمل کند، اما هنگام حضور در مدرسه دچار نگرانی می شود. خبرنگار ایکنا از همدان، به منظور بررسی ابعاد مختلف روان شناختی کودکان در بدو ورود به مدرسه، با داوود فتحی، مشاور خانواده در همدان، گفت وگویی کرده است که مشروح آن را در زیر می خوانیم:

ایکنا ـ آیا ترس و مقاومت کودک در رفتن به مدرسه طبیعی است یا باید آن را نگران کننده دانست؟

این ترس طبیعی است و در بسیاری از کودکان لزوماً به معنای وجود یک مشکل روان شناختی نیست؛ چراکه کودکان در محیط امن منزل زندگی کرده اند و اکنون قرار است با قوانین و انتظارات جدیدی از سوی معلم و مدیر مدرسه مواجه شوند. همین امر موجب می شود هنگام حضور در مدرسه گریه کنند یا صبح ها برای بیدار شدن از خواب مقاومت نشان دهند.

جدایی از پدر و مادر نیز دلیل دیگری است که باعث می شود کودک احساس ترس و نگرانی داشته باشد. اگر این مقاومت شدید و مداوم باشد و در روند زندگی کودک اختلال ایجاد کند، باید از طریق ریشه یابی و درمان شود و به روان شناسان مراجعه شود.

ایکنا ـ چرا جدایی برای برخی کودکان سخت و نگران کننده است؟

مادر اصلی ترین مراقب کودک و یکی از منابع مهم آرامش او محسوب می شود. وقتی کودک برای چند ساعت از این منبع فاصله می گیرد، ممکن است دچار ترس و نگرانی شود. این جدایی برای کودکانی که تجربه جدایی کمتری از والدین خود دارند، سخت تر خواهد بود. البته نباید وابستگی کودک به مادر را با محبت زیاد مادر به کودک اشتباه گرفت.

والدین باید تمرین استقلال را با کودک خود داشته باشند تا در زمان شروع مدرسه، کودک احساس ترس و نگرانی کمتری کند. یکی از تمرین های جدایی کودک از والدین، بازی «قایم باشک» است. در این بازی، کودکان تمرین می کنند که آرام آرام از والدین جدا شوند و حس تنهایی را تجربه کنند. بنابراین والدین می توانند از این طریق، حس استقلال را به کودکان خود بیاموزند.

ایکنا ـ والدین و به ویژه مادران در این ترس و اضطراب کودکان چقدر نقش دارند؟

کودکان فقط کلمات والدین را نمی شنوند، بلکه لحن آنها را نیز کاملاً درک می کنند. به عنوان نمونه، وقتی مادر با لحنی آمیخته با ترس و اضطراب به کودک خود می گوید «اصلاً نگران نباش»، ممکن است همین ترس و دلهره به کودک منتقل شود. در این صورت، کودک این پیام را دریافت می کند که مدرسه می تواند محیطی ترسناک یا اضطراب آور باشد. بنابراین والدین باید مراقب باشند تا حد امکان اضطراب و نگرانی خود را به کودک منتقل نکنند.

اضطراب والدین، به ویژه زمانی که به صورت مداوم و در رفتار و گفتار آنها بروز پیدا کند، می تواند بر احساس امنیت و واکنش کودک نسبت به موقعیت های جدید مانند ورود به مدرسه تأثیر بگذارد. به همین دلیل، والدین باید ضمن توجه به نگرانی های خود، تلاش کنند هنگام صحبت درباره مدرسه و جدایی از کودک، آرامش و اطمینان بیشتری نشان دهند.

ایکنا ـ شیوه صحیح بیدار کردن کودکان از خواب چگونه باید باشد؟

طبق نظریه های جدید، باید هرگونه تجربه جدید را برای کودکان به شکل بازی درآوریم. اگر فعالیتی مانند از خواب بیدار شدن را به بازی و نشاط تبدیل کنیم، کودک رغبت بیشتری برای انجام آن خواهد داشت. اگر والدین با تنش و اضطراب کودک را از خواب بیدار کنند و مدام با فشار و تهدید بگویند «سریع باش، الان سرویس می رود» و...، حتماً تجربه تلخی را برای او رقم می زنند.

والدین باید یک روتین ثابت صبحگاهی برای کودک خود برقرار کنند. صبحانه ای را که دوست دارد آماده کنند، کودک حتماً شب زود بخوابد و شب قبل از خواب نیز لباس ها، کیف و کتاب هایش آماده شود. چنین اقداماتی در افزایش رغبت کودک برای رفتن به مدرسه مؤثر خواهد بود.

انتهای پیام